Supermarktketens stoppen met gratis plastic tasjes

MAATREGEL WELKOM, MAAR ALLESBEHALVE BAANBREKEND.

In de dagbladen van 11 en 12 januari waaronder de Volkskrant werd gemeld, dat in het gezamenlijke klimaatplan van supermarktketens en groothandels, ook de maatregel is opgenomen om dit jaar te stoppen met de verstrekking van gratis plastic hemdtasjes bij de kassa.

Het Klimaatplan vormt feitelijk samen met het Klimaatconvenant tussen gemeenten en supermarkten de opvolging voor de MJA-1 afspraken tussen Rijksoverheid en de gehele supermarktbranche (verenigd in CBL) die op 31 december 2010 zijn afgelopen.

Deze MJA-1 afspraken voor energiebesparing zijn overigens bij lange na niet gehaald door de branche. Ook wilde de branche geen vervolg in de vorm van deelname aan de MJA-2 of MJA-3 afspraken.

Het huidige plan is een eenzijdige afspraak en daardoor nog vrijblijvender dan de MJA-afspraken. Daarnaast betekent het in feite ook zo’n 10 jaar vertraging bij de realisatie van de doelstellingen die in 1999 in het kader van de MJA-1 waren overeengekomen (toen werd nl. een energiebesparing van 32% overeengekomen, te bereiken in 2010 tov referentiejaar 1995. In 2008 -het laatste jaar dat is gerapporteerd- was 11% gerealiseerd). De parallel met de ‘voortgang’ van de uitvoering van het verpakkingenbeleid sinds 1989 is niet toevallig.

Stichting Natuur en Milieu is door het CBL gevraagd een rol te vervullen als toezichthouder / gesprekspartner.

Ondanks deze kanttekeningen bij het bredere kader, wordt de maatregel zelf om geen gratis tasjes meer te verstrekken bij de kassa, uiteraard door Recycling Netwerk verwelkomd.

Het draagt immers bij aan de preventiedoelstelling in het verpakkingenbeleid, het leidt tot vermindering van zwerfafval èn het leidt tot extra bewustwording rond de milieu-aspecten van verpakkingen, consumptie en gemakzucht.

Uit het Nederlandse zwerfafval-onderzoek uitgevoerd door Oranjewoud blijkt dat take-away zakjes 5,6 % uitmaken van het wegwerpafval. Dit betreft een meting op aantallen (zwerfafval uitgezonderd kauwgum en sigaretten/peuken) wat natuurlijk heel wat anders is als een meting op gewichtsbasis of een meting op basis van visuele hinder. “Take-away zakjes” kunnen uit papieren of plastic zakjes bestaan. Daarnaast kan ook de categorie “plastic” in dit onderzoek plastic tasjes bevatten.